Merkez
Bankası tarafından Mayıs ayı fiyat gelişmelerine ilişkin yayımlanan
deÄŸerlendirmede, geçen ay tüketici fiyatlarının yüzde 2,42 arttığı ve
yıllık enflasyonun yüzde 7,17 düzeyine yükseldiÄŸi hatırlatılarak, bu
yükseliÅŸte taze meyve fiyatlarında sezon geçiÅŸlerinden kaynaklanan
yüksek artışlar ve baz etkisinin belirleyici olduÄŸu bildirildi.
Haziran ayında meyve fiyatlarındaki aÅŸağı yönlü düzeltme ile enflasyonun tekrar düÅŸüÅŸ göstermesinin beklendiÄŸi belirtildi.
Merkez Bankası değerlendirmesinde, Mayıs ayında hizmet fiyatları
yüzde 0,40 artarken, grup yıllık enflasyonunun 0,33 puan yükselerek
yüzde 4,44 olduÄŸu, hizmet yıllık enflasyonundaki bu artışın özel okul
ücretlerindeki yükseliÅŸlerle geçen ay olduÄŸu gibi haberleÅŸme grubu
fiyatlarının oluşturduğu baz etkisinden kaynaklandığı kaydedildi.
Bu dönemde, kira yıllık enflasyonunun düÅŸük düzeydeki seyrini
koruduğu, lokanta-otel grubu yıllık enflasyonunun da sınırlı bir
gerileme kaydettiÄŸi belirtildi.
Akaryakıt fiyatlarındaki
artışların ulaÅŸtırma hizmetleri fiyatlarına yansımaları sürse de grup
yıllık enflasyonunun geçen aya kıyasla deÄŸiÅŸmediÄŸi, sonuç olarak, grup
yıllık enflasyonundaki sınırlı artışa karşın mevsimsellikten
arındırılmış verilerin grup fiyatlarındaki ılımlı seyrin sürdüÄŸüne
iÅŸaret ettiÄŸi bildirildi.
Mayıs ayında temel mal (gıda,
enerji, alkollü içecekler, tütün ve altın dışında kalan mallar) grubu
yıllık enflasyonunun yüzde 5,05'e yükseldiÄŸi, bu dönemde dayanıklı mal
(altın hariç) fiyatlarının, önceki aylardaki yüksek oranlı artışların
aksine, mobilya ve otomobil fiyatlarındaki yavaşlama ve beyaz eşya
fiyatlarındaki gerileme sonucunda yatay bir seyir izlediği, dayanıklı
mal dışında kalan kalemlerde ise sınırlı artışlar gözlendiÄŸi ifade
edildi.
Gıda ve alkolsüz içecekler grubu fiyatları Mayıs
ayında yüzde 4,71 artarken grup yıllık enflasyonunun 9,78 puan
yükselerek yüzde 12,61 olduÄŸu anımsatılarak, grup fiyatlarındaki bu
keskin artışta meyve fiyatları gelişmelerinin belirleyici olduğu
vurgulandı.
Bu dönemde, taze meyve fiyatlarının aylık bazda
yüzde 76,12 ile geçmiÅŸ dönem ortalamalarının oldukça üzerinde artış
kaydettiÄŸi belirtilerek, ÅŸöyle denildi:
''Bu geliÅŸmede, arz
yönlü unsurlar nedeniyle kiraz ve erik ürünlerinin Mayıs ayında endekse
oldukça yüksek fiyat düzeylerinden girmesi etkili olmuÅŸtur. Aydan aya
deÄŸiÅŸken ağırlıkların kullanıldığı hesaplama yönteminin de etkisiyle söz
konusu ürünlerdeki fiyat artışlarının tüketici fiyatlarına yansıma
oranı da yüksek gerçekleÅŸebilmektedir. Özellikle olumsuz hava koÅŸulları
sonucu kiraz arzındaki gecikmeye bağlı olarak fiyatların Mayıs ayında
oldukça yüksek seyretmesi bu etkinin daha belirgin olarak gözlenmesine
neden olmuÅŸtur. Sonuç olarak, endekse Mayıs ayında dahil olan kiraz ve
erik ürünlerinin tüketici fiyatları üzerindeki etkisi yaklaşık 1,3 puan
olmuÅŸtur. Söz konusu etkinin Haziran ayında tersine döneceÄŸi
belirtilmelidir.''
-ÜFE-
Merkez
Bankası deÄŸerlendirmesinde, üretici fiyatlarının da Mayıs ayında yüzde
0,15 arttığı ve yıllık enflasyonun yüzde 9,63'e yükseldiÄŸi hatırlatıldı.
Tarım fiyatları bu dönemde yüzde 1,93 gerilerken, yıllık
enflasyonun düÅŸük bazın etkisiyle 4,14 puan artarak, yüzde 8,73 olduÄŸu,
bu dönemde buÄŸday, pamuk ve ayçiçeÄŸi fiyatlarında azalışlar gözlendiÄŸi
ifade edildi.
Uluslararası emtia fiyatlarındaki artışların
birikimli etkileri ve kur geliÅŸmeleri çerçevesinde Mayıs ayında imalat
sanayi genelinde fiyatların yükseldiÄŸi belirtildi.
Mayıs ayında
enerji hariç tüm alt kalemlerde fiyatların yükseldiÄŸi, ana metal
fiyatlarındaki yüksek artış sonucunda ara malları fiyatları yüzde 1,37
artarken, sermaye mallarında gözlenen fiyat artışında makine ve teçhizat
ile elektrikli makine imalatı fiyatlarının belirleyici olduğu
kaydedildi.
114