ÖrneÄŸin aynı iÅŸyerinde çalışan bulaşıkçı asgari ücretten gösterilirken aÅŸçı daha yüksekten gösterilecek. Ä°kisi de asgariden gösterilmek istenirse sistem bunu kabul etmeyecek.

Zaman'daki habere göre, Türkiye'de 10 milyon 400 bin çalışandan yaklaşık 4,5 milyonunun SSK primi asgari ücret üzerinden yatıyor. ÇoÄŸu kiÅŸi, iÅŸ hayatının tamamında asgari ücretten çalışmış gibi gösteriliyor. Bu nedenle Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) prim kaybı her yıl milyarlarca lirayı buluyor. Çalışan açısından ise primi düÅŸük yatırıldığı için alacağı emekli maaşı son derece düÅŸük oluyor. Ä°ÅŸten ayrılması durumunda da düÅŸük kıdem tazminatına razı olmak zorunda kalıyor. Bu durumun önüne geçmek için önemli bir adım atan SGK, meslek kodu uygulamasına geçiyor.

Buna göre, her mesleÄŸin bir kodu olacak ve kurum artık sigorta kaydı ile birlikte meslek kodlarını da girecek. Uygulama ile birlikte farklı statülerde çalışanlar için aynı ücret gösterilemeyecek, sistem otomatik olarak kabul etmeyecek. ÖrneÄŸin aynı iÅŸyerinde çalışan aÅŸçı ile bulaşıkçının ikisi de asgari ücretten gösterilemeyecek. Bulaşıkçı en düÅŸük ücret olan asgari ücretten gösterilirken aÅŸçı için mecburen daha yüksek bir ücret gösterilecek. Asgari ücret gösterilmek istense de sistem bunu kabul etmeyecek.

Türkiye iki tür kayıt dışılıkla mücadele ediyor. Birincisi çalışanların hiçbir sosyal güvenlik kurumuna tabi olmadan istihdam edilmesi. Bu oran TÜÄ°K'e göre yüzde 43. Buna göre yaklaşık 9 milyon 300 bin kiÅŸi sigortasız çalıştırılıyor. Bu kiÅŸilerden devlet sosyal güvenlik primi ve vergi alamıyor. Sadece bu kiÅŸiler nedeniyle kurumun prim kaybı 26 milyar lira civarında. Kayıt dışılığın ikinci ÅŸekli ise kiÅŸilerin sosyal güvenliÄŸe kayıtlı olmasına raÄŸmen SGK'ya gerçek maaÅŸlarının altında bildirilmesi. Çalışanların önemli bir kısmı en alt düzey olan asgari ücretten gösteriliyor. Toplam çalışanların yaklaşık yüzde 44'ünün primi asgari ücretten ödeniyor. Ancak bu kiÅŸilerin gerçek maaşı, asgari ücretin üzerinde. Bu yolla hem devlet hem de çalışan ciddi ÅŸekilde kayba uÄŸruyor.

'Kayıt içindeki kayıt dışılık' olarak ifade edilen bu duruma savaÅŸ açan SGK'nın yeni uygulaması özellikle orta düzey çalışanları sevindirecek. Yeni uygulama ile beyaz yakalılar ile orta düzey çalışanların asgari ücretten bildirilmesinin önüne geçilmesi amaçlanıyor. Düzenleme ile hem yatırılan prim her yıl yükseltilecek hem de nitelikli personel asgari ücretten gösterilemeyecek. ÖrneÄŸin artık bir mühendisin maaşı, asgari ücretten bildirilemeyecek. Ya da bir iÅŸyerinde çalışan tekniker ile mühendis için aynı primin bildirilmesi önlenecek.