En kötüsü de halkın evlatlarının hepsinin kurbanı olduÄŸu iç savaÅŸ dönemine girilmesi. Libya'da yaÅŸananlar belirli bir sonu olmayan iç savaÅŸ dönemine girdi. Åžiddete baÅŸvurmanın sınırı yok. Yakın siyasi çözüm ufku da söz konusu deÄŸil.

Bu savaÅŸta 17 Åžubat'tan beri binlerce kiÅŸi öldü. Bingazi'de gösteriler, deÄŸiÅŸim talebiyle baÅŸlamıştı. DeÄŸiÅŸim talebine Albay Kaddafi'nin tankları ve uçakları karşılık verdi, karışıklıklarla ve sivil protestolarla mücadelede bilinen baÅŸka klasik yöntemlere baÅŸvurulmadı. Albay, sivil talepleri, sahip olduÄŸu bütün silahları kullandığı bir savaÅŸa dönüÅŸtürmeye çalıştı. Bu durum, dünyayı, savunmasız sivilleri korumak için müdahale etmek zorunda bıraktı. Ä°nsanlar yardım istemeye baÅŸladılar ve dünya da müdahale etti.

Albay Kaddafi'nin ülkesinde iktidara ve yönetime en layık ismin kendisi olduÄŸunu düÅŸünse dahi siyasi kavgayı halkına yönelik bir askerî kavgaya dönüÅŸtürmesi ferasetten deÄŸildi.

Üstelik halkçı talepler 'arzulanan deÄŸiÅŸim' mantığının gücüyle Kaddafi'ye meydan okudu. Albay'ın istediÄŸi ve arzuladığı ÅŸekilde tek bir ÅŸahsa kilitlenmedi. YaÅŸananlar Kaddafi'nin yanılgısı boyutunda oldu. Kaddafi, Neron'un Roma'da yaptığı gibi yanılgılarını harekete geçirdi, orduyu, tugayları ve güvenlik güçlerini siyasi mantıkla çözmesi gereken bir savaÅŸa girdirdi. Özellikle de uzun süre kendisinin bir aydın, filozof ve Afrika'nın hâkimi olduÄŸunu düÅŸünmüÅŸken.

Kaddafi'nin ayrıca Irak'ta yaÅŸananları dikkate alması öngörülüyordu. Åžöyle ki Irak eski devlet baÅŸkanı Saddam Hüseyin'in, kaybedeceÄŸini önceden bildiÄŸi bir savaşı kazanması mümkün deÄŸildi. Saddam, inadında ve iktidarda kalmakta ısrar etti. Böylelikle kendi vatanında aranan hale geldi. Halkların içinden geldiÄŸine inanan liderlere yakışmayan bir durum bu.

Irak'ın bir partinin veya mezhebin malı olmaması gibi Libya da Albay'ın sorgusuz sualsiz dilediÄŸini yaptığı mülkü deÄŸil. Halkı, kendisinden deÄŸiÅŸim istedi. Çünkü Libya, siyasi donukluk, fikri ve sosyal felçlilik derecesine vardı. Ortada deÄŸiÅŸim dışında baÅŸka bir seçenek yoktu. DeÄŸiÅŸim de tek damla kan akıtmaksızın barışçıl ve sivil yöntemle mümkündü. Fakat Kaddafi sorunu ÅŸiddetle, namluların ucuyla, tanklar, uçaklar ve bombardıman yoluyla çözme mantığına taşıdı. Bu mantık, Libya'yı cehenneme çevirdi. Libya'dan çıkan yeniden doÄŸmuÅŸ gibi oluyor, girense kayboluyor adeta. Bu yüzden binlerce Libyalı trajediden, felaketler, endiÅŸe ve gerginlikten kurtulma umuduyla ülkeden çıkmayı tercih etti.

SavaÅŸ, bütün ölçüleriyle bir trajedidir. Acıları yıkıcı ve sonuçları üzüntü vericidir. Albay, bu savaşın kendi halkına ve evlatlarına ne getirdiÄŸinin farkında. Maalesef önceki gece bir oÄŸlunu kaybetti Kaddafi. Trablus yakınlarındaki askerî bir bölgeye yapılan füze saldırısında oÄŸlunun öldüÄŸü haberleri geldi. Albay'ın oÄŸlunun durumu Libya halkının bütün evlatları gibidir. SavaÅŸta ölüm, konumu veya sığınağı ne olursa olsun hiç kimseyi dışarıda tutmuyor. SavaÅŸ, hiçbir mantığı olmaksızın çokça çocuk, kadın, yaÅŸlı ve genç öldürdü. Çözüm Albay'ın elindeydi. Herkes için kolay ve rahatlatıcı çözüm, Kaddafi'nin bırakması ve ailesini alıp Libya'yı terk etmesiydi. Böylelikle Afrika'daki liderlerin yaptığı gibi Libya'nın parlak geleceÄŸine kapıları açardı. Trajedi doruÄŸa çıkmadan, Libya'nın birliÄŸini bozmadan ve halk dokusunu parçalamadan önce Kaddafi gitmeli.

Birleşik Arap Emirlikleri gazetesi Ahbar El Arap, başyazı 2 Mayıs 2011

ZAMAN