“Ä°srail’i Filistinlilerle barış görüÅŸmelerine yeniden baÅŸlamaya teÅŸvik etmek için saÄŸlam ticari baÄŸları kullanma imkânımız var.” Bu sözler, gerçek verilerle iyi iliÅŸki kuramayan aşırılıkçı bir siyasetçiye, Arap direniÅŸ ülkelerindeki bir yetkiliye ve barış anlaÅŸmalarına karşı olan birine ait deÄŸil. Bu ifade, AB DışiÅŸleri Bakanı Catherine Ashton’a ait. AB dışiÅŸleri bakanlarının 13 Mart’ta Finlandiya’da yaptığı toplantının, Ä°srail hükümetinin Kudüs’te 1600 yeni konut inÅŸaatı kararının körüklediÄŸi kargaÅŸanın ardından yapılması bir tesadüftü. Yeni konut kararı Batı baÅŸkentlerinin çoÄŸunda olumsuz yankılara yol açtı. Toplantı sonrası gazetecilerin Avrupalı bakanlara sorularının bir kıskı Ä°srail hükümetinin bu kararına odaklandı. Yukarıdaki cümle de Ashton’ın söylediklerinden bir alıntı.

Ashton, “Ä°srail bizimle ticari iliÅŸkilerini güçlendirmeye istekliyken, AB bölgedeki yardım ve kalkınmanın önemli bir kaynağını temsil ediyor. Bu arka plan bizlere Ä°srail’i Filistinlilerle barış görüÅŸmelerine yeniden baÅŸlamaya teÅŸvik etme imkânı veriyor” diye ekliyordu. Bu sözler AB’nin, Ä°srail’e yerleÅŸimleri geçici de olsa durdurması yönündeki taleplere olumlu karşılık vermeye teÅŸvik etmek için ticari iliÅŸkileri baskı kartı olarak kullanabileceÄŸine dair bir mesaj taşıyor.
AB’nin esasında Ä°srail yanlısı olduÄŸunu biliyorum. Ayrıca ben müzakerelerin arkasından koÅŸturmanın ve barış görüÅŸmelerine yeniden baÅŸlamanın yararından ÅŸüphe ediyorum; bu müzakerelerin Filistinlilerin 1991’deki Washington görüÅŸmelerinden bu yana içinde döndüÄŸü faydasız halkalardan biri olacağını düÅŸünüyorum. Fakat yukarıdaki açıklamanın beni ilgilendiren tarafı, Ashton’ın Ä°srail’e baskı için ticaret kozunu kullanma imkânını sunması. Bu düÅŸünceyi Arap yetkililerden hiçbiri dile getirmedi. Arap yetkililer artık bu konuyla ilgili bir sorumluluk taşımadıklarını ifade ediyor. Dolayısıyla son haftalar boyunca Ä°srail’in uygulamalarını sadece kınamakla ve dış dünyadan ‘gerekeni’ yapmalarını istemekle yetindiler.

Zira Ä°srail’in Batı Åžeria ve Kudüs’teki suçlarını sürdürdüÄŸü, Gazze ablukasına devam ettiÄŸi, Filistin direniÅŸinin sembol isimlerinin izini sürdüÄŸü bir zamanda, Ä°srail’in bazı Arap ülkeleriyle iliÅŸkileri etkilenmedi. Hatta iliÅŸkilerdeki sıcaklık arttı. Mısır, Ürdün ve Fas’la ticaretini sürdüren Ä°srail, Körfez’de de ilerleme kaydediyor. Ä°ÅŸ Ä°srail mallarının Körfez pazarlarına girmesiyle de sınırlı kalmıyor. Son olarak Ä°srailli uzmanların bazı Körfez’deki güvenlik organlarını eÄŸittiÄŸini okuduk. Ayrıca bazı Ä°srailli yetkililer, uluslararası örgütlerin Körfez’de düzenlediÄŸi faaliyetlere katıldı.
Ä°srailliler Mescid-i Aksa baskınını sürdürürken, Mısır’ın tarihi bir sinagogu restore etmesi ironik. Ä°srail’le diplomatik veya ticari iliÅŸkileri muhafaza eden Arap rejimleri hâlâ Filistin’de yaÅŸananlara seyirci kalıyor ve bu devletin her gün iÅŸlediÄŸi suçlara çıkarlar kozunu kullanarak yanıt vermek aklına gelmiyor. Ne bir büyükelçi çaÄŸrıldı veya çekildi, ne ekonomik anlaÅŸmalar askıya alındı, ne heyetler durduruldu, ne de projeler donduruldu. Avrupalı bakanın açıklamaları, bu rejimlerin yanlışlarını açığa vurduÄŸu gibi, onurlarını korumak için hâlâ birÅŸeyler yapabileceklerini hatırlattı. Ashton iki gün önce Kahire’yi ziyaret etmiÅŸti. Ashton’ın, Mısır DışiÅŸleri Bakanı Ahmed Ebu Geyt’i Ä°srail’e baskı için çıkarlar kartını kullanmaya ikna etmesini ummuÅŸtum. Fakat aslında Geyt’in, Ashton’ın söylediklerinin Ä°srail’i hiç gereÄŸi yokken kızdırıp gerginliÄŸi tırmandırma sayılacağına ikna etmiÅŸ olmasından korktum...

Radikal